Đặc sắc món cà đắng da trâu của người đồng bào ở Lâm Đồng.

Với người K’ho, cứ mỗi khi có sự kiện lớn của gia đình cũng như của cộng đồng, họ thường tổ chức ăn trâu. Trâu được chế biến nhiều món, và một trong những món đặc sắc với bà con là cà đắng nấu với da trâu.

Nói đến cà đắng, ông K’Sung, ở thị trấn Thạnh Mỹ, huyện Đơn Dương, Lâm Đồng, cho biết đây là một loại cà nhỏ, ngày xưa thường mọc khắp núi rừng, quả màu xanh với những đốm trắng dọc thân quả. Quả cà đắng có thể chế biến được nhiều món ăn như cà đắng om ếch, cà đắng dầm ớt, cà đắng om lươn.. Nhưng có lẽ  đặc biệt nhất vẫn là món cà đắng nấu với da trâu.

Cà đắng nấu da trâu là món ăn quen thuộc với đồng bào nơi đây. Chỉ từ những nguyên liệu có sẵn trong đời sống thường nhật, con người ở đây đã cho ra một món ăn đậm chất Tây Nguyên. Ông Ya Ga, ở  thôn Ma Đanh, xã Tu Tra, huyện Đơn Dương, năm nay đã ngoài 70 tuổi, bảo rằng, món ăn này từ đời ông cha đã thấy có.

Để có món cà đắng da trâu đậm hương vị, đòi hỏi quy trình chế biến rất cầu kỳ. Tùy theo người ăn thích đắng nhiều hay ít mà chọn loại cà cho phù hợp. Thích đắng nhiều thì chọn trái cà nhỏ bằng đầu đũa, còn đắng ít thì chọn trái cà lớn hơn - bằng đầu ngón tay út. Cà chọn nấu với da trâu phải là quả ương ương, không quá già hoặc quá non. Da trâu thì chọn loại da của con trâu khoảng 3 - 4 tuổi, thái thành từng miếng lớn mang ra nướng ở bếp than đỏ hồng, sau đó cạo sạch rồi phơi khô (phơi trên giàn bếp hoặc phơi nắng) cất để dành dùng từ từ.

Cà đắng rửa sạch, luộc chín, dầm nát. Da trâu khô đem luộc lại nước sôi rồi thái nhỏ, xong trộn với nhau và tiếp tục nấu rồi nêm nếm vừa ăn. Cùng với đó là các loại gia vị khác như ớt, sả, lá ngò gai, lá quế và lá ngót rừng cho vào vừa đủ, thế là đã xong món cà đắng da trâu. Chỉ chừng hơn một tiếng đồng hồ - từ khi mang da trâu ra luộc cho đến khi có món ăn hoàn chỉnh, bà Ma Bio đã có một món đặc sắc để đãi chúng tôi. Bà Ma Bio cho biết thêm, món ăn này không thể thiếu trong các dịp lễ, tết của người Chu Ru và nay vào dịp Tết Nguyên đán của người Kinh thì món này càng có điều kiện để chế biến thưởng thức.

 

 

Múc một muỗng cà đắng da trâu nóng hổi cho vào miệng, sự thơm ngon cũng theo vào. Vị đắng của cà, vị cay nồng của ớt, vị thơm bùi và beo béo của da trâu, cùng một số mùi vị khác hòa nguyện vào nhau... Món cà đắng da trâu này có thể dùng ăn với cơm, ăn riêng hoặc ăn chung với món gì cũng được.